Ιερός Ναός Παναγίας Περιβλέπτου

Περιγραφή

Το Υπόσκαφο Καταφύγιο των Αγγέλων: Εκεί όπου η Παλαιολόγεια Αναγέννηση Σμιλεύεται μέσα στον Φυσικό Βράχο

Ο Ιερός Ναός Παναγίας Περιβλέπτου Μυστρά αποτελεί ένα από τα πιο ατμοσφαιρικά, κατανυκτικά και καλλιτεχνικά πολύτιμα μνημεία ολόκληρης της Λακωνίας. Βρίσκεται στον παγκόσμιας εμβέλειας Αρχαιολογικό Χώρο Μυστρά, τοποθετημένος στην πιο απομονωμένη, νοτιοανατολική άκρη της Κάτω Πόλης, ενσωματωμένος στην απόκρημνη πλαγιά του λόφου. Το συγκλονιστικό πλεονέκτημα του ναού είναι η ιδιοφυής υπόσκαφη αρχιτεκτονική του: δεν πρόκειται για ένα αυτόνομο επίγειο κτίσμα, αλλά είναι χτισμένος έτσι ώστε η δυτική του πλευρά να ενσωματώνεται και να χρησιμοποιεί ως τοίχο τον ίδιο τον φυσικό, ζωντανό βράχο, κάνοντας την περιήγηση μια μοναδική εμπειρία-μυσταγωγία όπου η θεϊκή τέχνη ξεπηδά μέσα από τα σπλάχνα του βουνού.

Ο Αρχιτεκτονικός & Καλλιτεχνικός Χαρακτήρας: Μια μνημειακή σύλληψη βυζαντινής κομψότητας και εικαστικής πρωτοπορίας. Ιδρυμένη στα μέσα του 14ου αιώνα (γύρω στο 1350–1362) από τον πρώτο Δεσπότη του Μυστρά, Μανουήλ Καντακουζηνό και τη σύζυγό του Ισαβέλλα ντε Λουζινιάν, η Περίβλεπτος ανήκει στον τύπο του δικιόνιου εγγεγραμμένου σταυροειδούς ναού με κομψό, ψηλό τρούλο. Η εξωτερική του όψη ξεχωρίζει για την επιμελημένη, πλινθοπερίκλειστη τοιχοποιία και τα ανάγλυφα κοσμήματα. Το απόλυτο μεγαλείο του ναού βρίσκεται στο εσωτερικό του: διασώζει σχεδόν ανέπαφο το πληρέστερο και πιο συγκλονιστικό εικονογραφικό πρόγραμμα του Μυστρά, με τοιχογραφίες σπάνιας δεξιοτεχνίας που αποτελούν το αποκορύφωμα της Παλαιολόγειας Αναγέννησης, με κορυφαίες τις αναπαραστάσεις της Θείας Λειτουργίας και του Ευαγγελισμού.
Κατάλληλος για: Λάτρεις της ιστορίας της τέχνης, της βυζαντινής ζωγραφικής και της αρχιτεκτονικής, καθώς οι τοιχογραφίες της θεωρούνται παγκόσμιο σημείο αναφοράς. Ταξιδιώτες που αναζητούν την ηρεμία μακριά από τα πιο πολυσύχναστα σημεία της καστροπολιτείας. Στον ναό προστατεύεται η μνήμη της πνευματικής και καλλιτεχνικής ελίτ του Δεσποτάτου του Μορέως. Η Περίβλεπτος λειτούργησε ως το καθολικό πλούσιου μοναστηριού και συνδέθηκε στενά με τις μεγάλες αρχοντικές οικογένειες των Καντακουζηνών και των Τζαμπλάκων, των οποίων τα οικόσημα (όπως ο ανάγλυφος λέοντας) κοσμούν ακόμη τα μαρμάρινα φουρούσια και τα υπέρθυρα του συγκροτήματος.
Υποδομές: Απομονωμένος, υποδειγματικά αναστηλωμένος και άκρως υποβλητικός αρχαιολογικός χώρος. Το μνημείο περιβάλλεται από τα ερείπια της παλιάς μονής, των κελιών, της τράπεζας και του πυργοειδούς καμπαναριού. Διαθέτει βασική ενημερωτική σήμανση της αρχαιολογικής υπηρεσίας. Λόγω της απομακρυσμένης και απόκρημνης θέσης του στην άκρη της Κάτω Πόλης, της ύπαρξης στενών, ανηφορικών μονοπατιών και πέτρινων σκαλοπατιών, ο χώρος δεν διαθέτει καμία προσβασιμότητα για άτομα με αναπηρία (ΑμεΑ) ή καροτσάκια, και η προσέγγιση απαιτεί σταθερά παπούτσια.
Πρόσβαση: Μια πανέμορφη και κατανυκτική πεζοπορική διαδρομή. Η Περίβλεπτος απέχει περίπου 10-15 λεπτά περπατήματος από την Κάτω Πύλη του αρχαιολογικού χώρου, ακολουθώντας το δεξί, νότιο μονοπάτι που περνά κάτω από τη σκιά των δέντρων και των βράχων. Οδικώς, ο Μυστράς απέχει μόλις 10 λεπτά (6 χλμ.) δυτικά από τη Σπάρτη, και έξω από τις κεντρικές πύλες (Κάτω και Πάνω) λειτουργεί άνετος, δωρεάν χώρος στάθμευσης.