Ιερός Ναός Αγίων Αποστόλων

Περιγραφή

Το Πέτρινο Φυλακτό της Μεσσηνιακής Λευτεριάς: Εκεί όπου η Φλόγα της Επαναστάσεως Άναψε κάτω από τους Τρούλους του 14ου Αιώνα

Ο Ιερός Ναός Αγίων Αποστόλων Καλαμάτας αποτελεί το πιο εμβληματικό, ιστορικά βαρύ και αρχιτεκτονικά αναγνωρίσιμο πολιτιστικό ορόσημο ολόκληρης της Μεσσηνίας. Βρίσκεται στην καρδιά του ιστορικού κέντρου της Καλαμάτας, τοποθετημένος στην ομώνυμη Πλατεία 23ης Μαρτίου, ακριβώς κάτω από το μεσαιωνικό Κάστρο της πόλης. Το συγκλονιστικό πλεονέκτημα του ναού είναι η μνημειώδης εθνική του ταυτότητα: δεν πρόκειται απλώς για ένα κομψό βυζαντινό μνημείο, αλλά για το αυθεντικό λίκνο όπου κηρύχθηκε επίσημα η Ελληνική Επανάσταση του 1821, κάνοντας την περιήγηση μια συγκλονιστική εμπειρία όπου η αρχαία πέτρα αντηχεί ακόμη τους όρκους της ελευθερίας.

Ο Αρχιτεκτονικός & Καλλιτεχνικός Χαρακτήρας: Μια ιδιοφυής σύλληψη αρχιτεκτονικής ένωσης δύο διαφορετικών εποχών. Το κτίσμα που αντικρίζει σήμερα ο επισκέπτης αποτελείται από δύο τμήματα: ο αρχικός, μικρός ναός στο ανατολικό μέρος κατασκευάστηκε κατά τον 11ο με 12ο αιώνα ως μια απλή ελεύθερη σταυροειδής διάταξη. Ωστόσο, κατά την περίοδο της Β’ Ενετοκρατίας (τέλη 14ου αιώνα), προστέθηκε στο δυτικό μέρος ένας μεγάλος, επιβλητικός σταυροειδής εγγεγραμμένος ναός με κομψό τρούλο και πανύψηλο καμπαναριό, ο οποίος ενσωμάτωσε τον παλιό ναΐσκο ως Ιερό Βήμα. Η τοιχοποιία του ακολουθεί το επιμελημένο πλινθοπερίκλειστο σύστημα, ενώ στο εσωτερικό του διασώζονται σπαράγματα από υποβλητικές μεταβυζαντινές τοιχογραφίες του 16ου-17ου αιώνα.
Κατάλληλος για: Λάτρεις της ιστορίας της Ελληνικής Επανάστασης και της βυζαντινής ναοδομίας. Ταξιδιώτες, φωτογράφους και οικογένειες που εξερευνούν το ιστορικό κέντρο της μεσσηνιακής πρωτεύουσας. Στον ναό προστατεύεται η ιερή μνήμη της γέννησης του ελεύθερου κράτους. Εδώ, στις 23 Μαρτίου 1821, οι οπλαρχηγοί Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης, Παπαφλέσσας και Νικηταράς απελευθέρωσαν την Καλαμάτα χωρίς αιματοχυσία. Στον περιβάλλοντα χώρο τελέστηκε η πρώτη επίσημη, πανηγυρική δοξολογία της Επαναστάσεως, και συντάχθηκε η περίφημη «Προειδοποίησις προς τας ευρωπαϊκάς αυλάς» από τη Μεσσηνιακή Γερουσία. ο ναός υπέστη βιβλικές καταστροφές από τον μεγάλο σεισμό του 1986, αλλά αναστηλώθηκε υποδειγματικά, αποκτώντας ξανά την αυθεντική του αίγλη
Yποδομές: Ιστορικός, πεντακάθαρος και πλήρως προσβάσιμος χώρος. Ο ναός είναι ενεργή ενοριακή εκκλησία και αποτελεί το επίκεντρο των μεγάλων εθνικών εκδηλώσεων της πόλης κάθε Μάρτιο. Η γύρω πλατεία είναι πλήρως πεζοδρομημένη, διαμορφωμένη με πέτρινα στοιχεία, ενημερωτικές πινακίδες και καθιστικά, ενώ φωτίζεται εντυπωσιακά κατά τις βραδινές ώρες. Λόγω της επίπεδης διαμόρφωσης της ιστορικής πλατείας, ο περιβάλλων χώρος προσφέρει πολύ καλή και ομαλή προσβασιμότητα για άτομα με αναπηρία (ΑμεΑ) και παιδικά καροτσάκια.
Πρόσβαση: Πανεύκολη, αποκλειστικά με τα πόδια, καθώς είναι πλήρως ενταγμένος στον πεζόδρομο του ιστορικού κέντρου της Καλαμάτας. Βρίσκεται στην οδό 23ης Μαρτίου, σε απόσταση αναπνοής από το Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσσηνίας. Για όσους κινούνται οδικώς (περίπου 2 ώρες από την Αθήνα μέσω του Αυτοκινητοδρόμου Μορέα), η στάθμευση του αυτοκινήτου γίνεται στους μεγάλους δημόσιους χώρους στάθμευσης περιμετρικά του ιστορικού κέντρου (όπως στη βόρεια αγορά), και από εκεί ακολουθεί ένας πανέμορφος, επίπεδος περίπατος 2-3 λεπτών μέσα από τα γραφικά σοκάκια.